Đối thoại nhằm tăng cường phát triển doanh nghiệp Việt Nam

05 thg 12 2002

Hà Nội  - Kết quả thực hiện Nghị quyết 14 của Hội nghị Trung ương 5 về phát triển khu vực tư nhân là chủ đề của một hội nghị do Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương, với sự hỗ trợ của Chương trình Phát triển Liên Hợp Quốc (UNDP), tổ chức ngày hôm nay. Tại hội nghị, đại diện của Ban Kinh tế Trung ương, các cơ quan Chính phủ, Hiệp hội Công Thương Hà Nội, các hội kinh doanh và các nhà doanh nghiệp tư nhân đã thảo luận về những thách thức trong quá trình thực hiện Nghị quyết, trong đó nhấn mạnh sự cần thiết phải hỗ trợ các biện pháp cải cách có ảnh hưởng sâu rộng nhằm phát triển một khu vực tư nhân có sức cạnh tranh mạnh hơn và phạm vi rộng rãi hơn để tham gia vào thị trường trong nước và thị trường xuất khẩu.

Khu vực tư nhân trong nước ở Việt Nam đã thực sự phát triển rầm rộ kể từ khi ban hành Luật Doanh nghiệp vào đầu năm 2000, dẫn đến sự ra đời của khoảng 53.000 doanh nghiệp với tổng số vốn đầu tư khoảng 5,3 tỉ USD. Năm 2001, khu vực này đóng góp khoảng 25% tổng số vốn đầu tư ở Việt Nam, trong khi khu vực doanh nghiệp nước ngoài đóng góp 20%. Tuy nhiên, khu vực tư nhân trong nước vẫn còn chặng đường dài phía trước, vì hiện nay khu vực này chỉ chiếm tỷ trọng là 4% tổng GDP.

Đây là cuộc họp mặt doanh nhân trong nước lần thứ nhất với sự tham dự của gần 200 nhà doanh nghiệp tư nhân ở Hà Nội và các tỉnh phía Bắc Việt Nam. Hội nghị tập trung thảo luận về những kết quả đạt được cũng như những yếu tố tiếp tục gây cản trở các hoạt động kinh doanh mang tính cạnh tranh và có hiệu quả ở Việt Nam. Những trở ngại này bao gồm các quan niệm tiêu cực về khu vực tư nhân, môi trường pháp lý chưa thông thoáng và còn có những quy định trái ngược nhau (đặc biệt là các quy định về thuế và hải quan), chế độ ưu đãi đối với các doanh nghiệp Nhà nước, khả năng tiếp cận với vốn và đất đai còn hạn chế, việc thực hiện chính sách ở các địa phương chưa đầy đủ, công tác giáo dục về kinh doanh và đào tạo về quản lý còn yếu kém.

Nghị quyết 14 của Hội nghi Trung ương lần thứ 5 xác định việc phát triển khu vực tư nhân là bộ phận quan trọng trong nền kinh tế của Việt Nam. Theo Ông Nguyễn Văn Đặng, Phó Ban Kinh tế Trung ương, Nghị quyết đặt ra yêu cầu xoá bỏ phân biệt đối xử giữa các thành phần kinh tế khác nhau. Ông Đặng nói: “Nghị quyết nêu bật sự cần thiết phải đảm bảo cho các thành phần kinh tế được bình đẳng về cơ hội và sự lựa chọn để phát triển“.

Ông Jordan Ryan, Đại diện Thường trú UNDP, đề cập tới vai trò quan trọng của khu vực tư nhân góp phần tạo việc làm và nguồn thu từ thuế cũng như nâng cao mức sống cho người dân. Ông Ryan nói: “Nếu khai thác nhiều hơn nữa tài năng và động lực của các nhà doanh nghiệp tư nhân trong nước thì Việt Nam sẽ vượt qua nhiều thách thức về kinh tế và xã hội trong thập kỷ tới. Điều quan trọng là phải đảm bảo tính công bằng ở mức độ tối đa cho phép trong quá trình phát triển nhằm tránh làm tăng thêm khoảng cách về thu nhập và phát triển con người ở Việt Nam”.

Các doanh nhân tham dự cuộc họp mặt hoan nghênh Nghị quyết của Trung ương về phát triển khu vực tư nhân và Luật Doanh nghiệp. Tuy nhiên, họ chia sẻ nỗi lo ngại về những thiếu sót trong quá trình thực hiện các chủ trương chính sách như vậy ở cấp địa phương cũng như về thái độ của các cán bộ địa phương đối với các doanh nghiệp tư nhân. Ông Vũ Thiện Hựu, Tổng Giám đốc Công ty bánh đậu xanh Quê Hương, nói: “Khả năng tiếp cận với đất đai, vốn và thông tin về kinh tế có ý nghĩa đặc biệt quan trọng để tạo ra động lực thúc đẩy khu vực doanh nghiệp tư nhân, song các doanh nhân như chúng tôi gặp rất nhiều khó khăn trong việc phối hợp với cán bộ chính quyền địa phương giải quyết những vấn đề đó. Mặc dù Chính phủ đã rất cố gắng thúc đẩy xuất khẩu, song những quy định trái ngược nhau về thuế, hải quan và tiền tệ liên quan tới các hoạt động thương mại với Trung Quốc đe doạ sự sinh tồn của các doanh nghiệp của chúng tôi. Chúng tôi mong Chính phủ giải quyết vấn đề này để hỗ trợ chúng tôi nâng cao sức cạnh tranh của Việt Nam trong nền kinh tế khu vực và toàn cầu”. Các doanh nhân cũng đề cập tới tình trạng tái hiện và sinh sôi nảy nở của nhiều giấy phép kinh doanh và coi đây là yếu tố chính gây cản trở đối với sự sinh tồn của các công ty.   

Theo Thứ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Lại Quang Thực, đã có những dấu hiệu tích cực ban đầu về sự tăng trưởng của khu vực tư nhân. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều thách thức trong việc thực hiện có hiệu quả Luật Doanh nghiệp cũng như cải thiện hơn nữa môi trường chính sách, pháp lý và thể chế. Ông hoan nghênh sáng kiến tổ chức các hội thảo về doanh nghiệp trong nước, coi đây như diễn đàn đối thoại về chính sách giữa khu vực tư nhân trong nước, Đảng và Chính phủ. Ông Thực nói: “Việc các doanh nhân tích cực tham gia vào cuộc đối thoại này là rất quan trọng để cải thiện hơn nữa môi trường pháp lý và thể chế phục vụ cho việc phát triển doanh nghiệp trong nước”.      

Hai hội nghị tương tự sẽ được tổ chức vào năm 2003 cho các tỉnh miền Trung và các tỉnh phía Nam. TS. Đinh Văn Ân, Viện trưởng Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương thuộc Bộ Kế hoạch và Đầu tư, cho biết Viện của Ông sẽ xây dựng cơ chế đảm bảo triển khai thực hiện tốt những nội dung đã được trao đổi tại mỗi hội thảo trên cơ sở phối hợp liên ngành nhằm chuyển hoá những ý kiến phản hồi từ các doanh nhân thành hành động thiết thực hỗ trợ thực hiện tốt Nghị quyết Trung ương. TS. Đinh Văn Ân nói: “Những hội thảo như thế này nhằm giúp cho cộng đồng doanh nghiệp trong nước nắm được các chính sách của Nhà nước và cũng là dịp để các doanh nghiệp tư nhân trong nước đối thoại với Chính phủ về phương hướng giải quyết những yếu tố gây cản trở đối với các hoạt động kinh doanh có hiệu quả ở Việt Nam. Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương sẽ phối hợp với các Bộ, ngành có liên quan tổ chức các cuộc họp triển khai nhằm giải quyết những vấn đề mà các doanh nhân đã nêu ra tại hội thảo”.

Để biết thêm thông tin, xin mời liên hệ:

Nguyễn Việt Lan, Trợ lý Truyền thông của UNDP, ĐT: 9421495 (số máy lẻ: 186)