Việt Nam có nhiều tiến bộ trong việc giải quyết vấn đề về các chất thải hữu cơ khó phân huỷ

04 thg 4 2005

Hà Nội - Hôm nay, Bộ Tài nguyên - Môi trường và Chương trình Phát triển Liên Hợp Quốc (UNDP) tổ chức một hội thảo và đào tạo trong 4 ngày về “Thực hiện Công Ước Stockholm - Các kinh nghiệm quốc tế”. Hội thảo là cơ hội để những người tham dự học hỏi và trao đổi kinh nghiệm với các chuyên gia quốc tế về việc thực hiện Công Ước Stockholm, cấp phép môi trường, khắc phục sự cố và các công nghệ mới phục vụ cho việc quản lý, xử lý và tiêu huỷ các chất thải hữu cơ khó phân huỷ (viết tắt tiếng Anh là POPs) cũng như thảo luận về dự thảo Kế hoạch thực hiện Công ước Stockholm của Việt Nam.

Hội thảo đào tạo được tổ chức trong khuôn khổ dự án “Xây dựng kế hoạch Quốc gia trong quá trình tham gia, thực hiện và hiệu lực hoá Công ước Stockholm về các chất POPs nhằm đóng góp cho việc bảo vệ môi trường và sức khoẻ con người thông qua việc quản lý các POPs có lợi cho môi trường” (VIE/01/G31) do Quỹ Môi trường Toàn cầu/Chương trình Phát triển Liên Hợp Quốc (GEF/UNDP) tài trợ.

Phối hợp cùng với Cục Bảo vệ Môi trường Mỹ (USEPA), Cơ quan Phát triển Quốc tế Mỹ (USAID), và Bộ Môi trường Hàn Quốc/Tổng công ty ENVICO, Hội thảo đào tạo này đánh dấu một mốc quan trọng trong tiến trình thực hiện Công ước Stockholm tại Việt Nam. Việt Nam đã ký Công ước này ngày 23 tháng 5 năm 2001 và chính thức phê chuẩn ngày 22 tháng 7 năm 2002.

Công ước Stockholm chính thức có hiệu lực kể từ ngày 14 tháng 5 năm 2004. Công ước nhằm bảo vệ cuộc sống và môi trường thiên nhiên - đặc biệt cho người nghèo và các nước nghèo - bằng cách cấm sản xuất và sử dụng một số các chất hoá học độc hại, đặc biệt là Polychlorinated Biphenyls (PCBs), dioxins, furans, và 9 loại thuốc trừ sâu rất độc hại. Công ước cũng yêu cầu xử lý triệt để những địa điểm tàng trữ thuốc trừ sâu và hoá chất độc hại có chứa POPs, cũng như tiêu huỷ các chất PCB và chất thải có chứa PCB.

Các hoá chất độc hại, đặc biệt là chất độc mầu da cam, có tác động rất lớn đến sức khoẻ của con người, ví dụ dị tật bẩm sinh, hư thai, ung thư da, ung thư phổi, kém thông minh, hoặc các vấn đề về tâm lý của trẻ em. Các chất độc hại này tồn tại rất lâu trong không khí, đất, và nước. Khi đất có chứa dioxin bị rửa trôi và lắng đọng dưới sông hồ thì sẽ nhiễm sang cá. Điều đó nhắc nhở chúng ta rằng làm nhiễm độc môi trường đồng nghĩa với làm nhiễm độc chính chúng ta.

Hoá chất và các vật liệu độc hại khác gắn liền với quá trình phát triển. Ô nhiễm hoá học chủ yếu là do các hoạt động công nghiệp và nông nghiệp. Ở Việt Nam, khối lượng dầu có chứa PCB có thể lên tới 19.000 tấn, chủ yếu từ các máy biến thế điện kiểu cũ. Tổng lượng chất thải nguy hại ước tính năm 2003 là 160.000 tấn mỗi năm, trong đó 130.000 tấn từ các chất thải công nghiệp, 21.000 tấn từ các chất thải y tế của các bệnh viện, trạm xá và viện điều dưỡng, và 8.600 tấn từ sản xuất nông nghiệp. Ngoài ra, một số vùng có dư lượng các chất dioxin và furans ở trong đất do hậu quả của việc sử dụng tới 72 triệu lít thuốc diệt cỏ trong thời kỳ chiến tranh 1961-1971 (Chất độc da cam, trắng, xanh và huyết dụ). (theo: Báo cáo diễn biến môi trường Việt Nam 2004 - Chất thải rắn).

Đại diện của UNDP nhấn mạnh tầm quan trọng phải có một kế hoạch hành động quốc gia để giải quyết vấn đề hoá chất độc hại nhằm bảo vệ sức khoả con người và môi trương, đồng thời kêu gọi sự hợp tác chặt chẽ hơn nữa trong vấn đề này. “Chúng tôi cho rằng cần có phương thức tiếp cận đối tác. Rất cần tiếp tục có nhiều sự hỗ trợ song phương và đa phương để có thể đảm bảo việc thực hiện Công ước Stockholm. Nguy cơ tiếp xúc với các hoá chất độc hại - và ảnh hưởng của chúng đối với sức khoẻ con người - là một trong những vấn đề toàn cầu. Không một quốc gia nào có thể tự mình giải quyết những thách thức do hoá chất độc hại gây ra”.

TS. Phạm Khôi Nguyên, Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường, nhấn mạnh tầm quan trọng của việc thực thi và hiệu lực hoá Công ước Stockholm tại Việt Nam. “Thực hiện Công ước này sẽ đảm bảo một môi trường sạch hơn cho mọi người dân Việt Nam và tăng trưởng bền vững cho đất nước”. Ông đánh giá cao sự hỗ trợ của USEPA, USAID, Bộ Môi trường Hàn Quốc/Tổng công ty ENVICO, đặc biệt là UNDP và GEF, trong việc triển khai thực hiện Công ước Stockholm ở Việt Nam”.

Để biết thêm thông tin, xin mời liên hệ:

Đào Xuân Lai, Cán bộ chương trình của UNDP,
ĐT: 942 1495 (số máy lẻ: 178), Email: dao.xuan.lai@undp.org
hoặc
Đặng Hữu Cự, Chuyên viên Quan hệ đối ngoại của UNDP,
ĐT: 942 1495 (số máy lẻ: 179), Email: dang.huu.cu@undp.org