Phụ nữ và trẻ em gái – những nhân tố quan trọng trong công tác giảm thiểu rủi ro thiên tai

12 thg 10 2012

Đại diện các tổ chức phi chính phủ trong nước và quốc tế, Chính phủ, Quốc Hội, cộng đồng các nhà tài trợ và Liên Hợp Quốc đã có mặt tại một hội nghị ở Hà Nội vào ngày 12/10 nhằm ghi nhận vai trò của phụ nữ và trẻ em gái trong công tác giảm thiểu rủi ro thiên tai tại Việt Nam.

Ban Chỉ đạo Phòng chống Lụt bão Trung ương, Liên Hợp Quốc, Hội LHPN Việt Nam và Nhóm Công tác Quản lý Thiên tai1 phối hợp tổ chức hội nghị này, kết thúc một tuần các hoạt động đặc biệt diễn ra tại nhiều tỉnh thành (có danh sách kèm theo) nhằm hướng ứng chủ đề của Ngày Quốc tế Giảm nhẹ Thiên tai và Ngày Quản lý Thiên tai của ASEAN (13/10) năm nay- “Phụ nữ và trẻ em gái – lực lượng [không] rõ rệt trong ứng phó với thiên tai”.

Tại hội nghị, các đại biểu ghi nhận sức mạnh của phụ nữ và trẻ em gái trong công tác giảm thiểu rủi ro thiên tai. Hội nghị đã lắng nghe tiếng nói của người dân trực tiếp ứng phó với thiên tai ở cấp cơ sở, đồng thời chia sẻ kinh nghiệm trong việc tạo điều kiện cho phụ nữ và trẻ em gái tham gia tích cực và được ghi nhận rõ rệt trong công tác giảm thiểu rủi ro thiên tai tại gia đình và cộng đồng. Các đại biểu nhấn mạnh cần đảm bảo cho nam, nữ, trẻ em trai, trẻ em gái cùng có tiếng nói khi bàn về quản lý và ứng phó với thiên tai. Hội nghĩ cũng ủng hộ mạnh mẽ sự tham gia chính thức của phụ nữ và trẻ em gái trong quá trình ra quyết định ở lĩnh vực này.

Chiến lược Quốc tế về Giảm thiểu Thiên tai của LHQ (UNISDR) ghi nhận rằng phụ nữ và trẻ em gái là những người đầu tiên chuẩn bị cho cả gia đình trước nguy cơ xảy ra thiên tai và cũng là những người đầu tiên đưa cuộc sống của cộng đồng trở lại ổn định sau khi xảy ra thiên tai. Trong tham luận chính tại Hội nghị, Bà Madhavi Malagoda Ariyabandu, đại diện UNISDR khu vực Châu Á – Thái Bình Dương, nhận định: “Phụ nữ là các nhà hoạt động, là cán bộ công tác xã hội, là những người xây dựng pháp luật, là những tấm gương, những người lãnh đạo cộng đồng, những giáo viên và những người mẹ. Họ có vai vô cùng quan trọng trong công tác giảm thiểu rủi ro thiên tai và trong quá trình thích nghi với biến đổi khí hậu, giúp tăng cường khả năng ứng phó với thiên tai của cộng đồng và giảm thiểu tác động của thiên tai”.

Phát biểu thay mặt Nhóm công tác quản lý thiên tai, Ông Phạm Sinh Huy, Giám đốc Quốc gia tổ chức Cứu trợ Trẻ em, hoàn toàn đồng tình với nhận định của bà Madhavi Malagoda Ariyabandu.  Ông Huy nói: “Tổ chức Cứu trợ Trẻ em cùng với Sáng kiến Mạng lưới Vận động Chính sách Chung công nhận vai trò thiết yếu của phụ nữ và trẻ em gái trong việc xây dựng các cộng đồng an toàn hơn và có khả năng ứng phó tốt hơn trên khắp đất nước Việt Nam. Ngày Quốc tế giảm nhẹ thiên tai năm nay là cơ hội để chúng ta một lần nữa thúc đẩy sự tham gia tích cực của phụ nữ và trẻ em gái trong các hoạt động của cộng đồng nhằm giảm thiể rủi ro thiên tai. Hãy cùng nhau nỗ lực nâng cao vị thế cho phụ nữ và trẻ em gái như những tác nhân làm nên sự thay đổi, đồng thời đảm bảo sự công nhận của xã hội đối với sức mạnh của phụ nữ và trẻ em gái trong việc bảo vệ gia đình và cộng đồng trước thiên tai.”  Tổ chức Cứu trợ trẻ em hiện đang chủ tọa Nhóm Công tác Quản lý Thiên tai và là một thành viên của Sáng kiến Mạng lưới Vận động Chính sách Chung (JANI).

Theo bản Tóm lược Chính sách mới nhất của LHQ và OXFAM về bình đẳng giới trong công tác thích nghi với biến đổi khí hậu và giảm thiểu rủi ro thiên tai ở Việt Nam, phụ nữ chưa được đại diện đầy đủ trong các cơ cấu ra quyết định chính thức ở cấp địa phương, ví dụ như Ban Chỉ đạo Phòng chống Lụt bão và Ủy ban Tìm kiếm Cứu nạn các cấp. Tại một số nơi, Hội LHPN có tham gia trong các cuộc họp của Ban Chỉ đạo Phòng chống Lụt bão. Tuy nhiên, do không phải là thành viên chính thức của Ban chỉ đạo nên Hội LHPN ít khi tham gia vào quá trình ra quyết định. Vai trò của Hội LHPN thường chỉ giới hạn ở việc tiếp nhận các nhiệm vụ liên quan đến cung cấp thực phẩm và sơ cứu cho người dân.

Bản tóm lược chính sách này khuyến nghị không nên coi phụ nữ chỉ là „nạn nhân‟. Họ cũng là những nhân tố quan trọng trong công tác giảm thiểu rủi ro thiên tai. Những nhu cầu và hiểu biết của họ cần được sử dụng nhằm cung cấp thông tin cho quá trình xây dựng, thực hiện và giám sát việc thực hiện các chính sách giảm thiểu rủi ro thiên tai. Tài liệu này của LHQ và Oxfam đưa ra khuyến nghị rằng Hội LHPN Việt Nam cần được tham gia tích cực vào quá trình ra quyết định của Ban Chỉ đạo Phòng chống Lụt bão ở tất cả các cấp trung ương, tỉnh/thành và quận/huyện.

Bà Nguyễn Thị Tuyết, Phó Chủ tịch Hội LHPN Việt Nam, rất đồng tình với bản tóm lược chính sách. Phát biểu tại hội nghị, bà Nguyễn Thị Tuyết nói: “Sự tham gia chính thức và có hệ thống của phụ nữ trong các cơ chế ra quyết định trọng yếu có thể giúp giảm thiểu những mất mát và thiệt hại sau mùa thiên tai mưa bão, đồng thời có thể đóng góp vào sự chuẩn bị toàn diện của cộng đồng. Tôi nhận thấy sự kiện này là một khởi đầu quan trọng và không nên chỉ dừng lại trong khuôn khổ sự kiện một ngày”.

Từ đầu tuần, các tổ chức thành viên của Nhóm Công tác Quản lý Thiên tai và Sáng kiến Mạng lưới Vận động Chính sách Chung đã tổ chức nhiều hoạt động tại các tỉnh thường xảy ra thiên tai, bao gồm khu vực duyên hải miền Trung và đồng bằng sông Cửu Long, nhằm ghi nhận các nỗ lực của phụ nữ và trẻ em gái trong giảm thiểu rủi ro thiên tai.

Để biết thêm thông tin, xin mời liên hệ

…(thông tin liên hệ của Ban Chỉ đạo Phòng chống Lụt bão TƯ)

hoặc
Bà Nguyễn Thị Minh Hương, Hội LHPN Việt Nam
Phone: +84 4 39719917; email:  huongntm73@gmail.com

hoặc
Ông Eric Debert, giám đốc chương trình giảm nhẹ và quản lý thiên tai
chương trình DIPECHO, Care
International phone: +84 (0)947 44 78 97; email:  eric@care.org.vn

hoặc
Eliska Gerthnerova, Tổ chức Phụ nữ LHQ tại Việt Nam
Phone: 84-4-39421495 (máy lẻ 123),
email:  eliska.gerthnerova@unwomen.org
Nguyễn Việt Lan, Nhóm Truyền thông LHQ
Phone: 84-4-38224383 (máy lẻ 121),
email:  nguyen.viet.lan@undp.org