Diễn văn tại hội thảo Ủy ban Nhân Quyền

05 thg 9 2012

Diễn giả:   Bà Pratibha Mehta, Điều phối viên Thường trú của Liên Hợp quốc
Ngày:       5 tháng 9 năm 2012
Sự kiện:   Hội thảo MOFA – UNDP về Ủy ban Nhân Quyền
Địa điểm: Khách sạn Intercontinental, Hà Nội

Kính thưa Ông Hà Kim Ngọc, Trợ lý Bộ trưởng Ngoại giao;
Kính thưa Ông Hoàng Chí Trung, Vụ trưởng, Vụ các Tổ chức Quốc tế;
Kính thưa các vị Đại biểu đại diện cho các Phái đoàn Thường trú tại Việt Nam;
Kính thưa Quý vị;

Tôi rất vinh hạnh được mời phát biểu khai mạc tại hội thảo này về Ủy ban Nhân Quyền của Liên Hợp Quốc (HRC). Sự kiện ngày hôm nay rất quan trọng vì nó cho thấy mong muốn của Việt Nam được tiếp tục tham gia vào và trở thành một phần trong tổ chức nhân quyền toàn cầu và chương trình nghị sự quản lý.

Năm 2011, Chính phủ Việt Nam đã công bố quyết định sẽ tranh một ghế trong HRC. Đây là lần đầu tiên Việt Nam là một thành viên trong Ủy ban Nhân Quyền kể từ khi Ủy ban thành lập năm 2006. Công tác bầu cử đã được ấn định vào mùa thu năm 2012 và Việt Nam đang mong muốn trở thành thành viên trong giai đoạn 2014-2016.

Như đã nêu rõ trong Tuyên bố Nhân Quyền Toàn cầu, nhân quyền mang tính toàn cầu và đại diện cho các giá trị toàn cầu, tuy nhiên, các thể chế và các cơ chế quốc tế xung quanh chương trình nghị sự về nhân quyền không ngừng phát triển.

Năm 2006, khi Ủy ban Nhân Quyền trước đây được bãi bỏ và thay thế bằng Hội đồng, đó chính là thời khắc quyết định, không chỉ đối với vấn đề nhân quyền mà cả đối với vị thế của Liên Hợp quốc nói chung. Hội đồng Nhân Quyền được thành lập đánh dấu một khởi đầu mới trong việc thúc đẩy và bảo vệ nhân quyền.

Với tư cách là thể chế quốc tế hàng đầu hoạt động về bảo vệ nhân quyền trên toàn thế giới, HRC tập trung vào giúp các nước thành viên thực hiện các nghĩa vụ về nhân quyền thông qua đối thoại, nâng cao năng lực và hỗ trợ kỹ thuật. Sức mạnh của HRC nằm ở chỗ đó là một diễn đàn để các nước có quan điểm khác nhau có thể cùng nhau giải quyết các vấn đề nhân quyền. Trong một số trường hợp, các thành viên Hội đồng có thể triệu tập các phiên họp đặc biệt liên quan đến các vấn đề nhân quyền cần giải quyết gấp và Ủy ban  Điều tra có thể được thành lập để xem xét các vi phạm được cho là về nhân quyền ở một nước.

Cộng đồng quốc tế đều nhất trí rằng thế giới không được bỏ sót một nước nào khi xem xét về các nghĩa vụ nhân quyền của các nước. Là thành viên của HRC có nghĩa là các nước này sẽ phải tự nguyện hứa và cam kết thúc đẩy và bảo vệ nhân quyền. Người có quyền tối cao là Đại hội đồng Liên Hợp Quốc có thể đình chỉ tư cách thành viên của bất kỳ nước nào vi phạm về nhân quyền một cách trắng trợn và có hệ thống. Là thành viên của HRC đồng nghĩa với trách nhiệm lớn lao và các thành viên được bầu vào Hội đồng đều thống nhất ba điểm quan trọng sau:

•    Duy trì các chuẩn mực cao nhất trong việc thúc đẩy và bảo vệ nhân quyền;
•    Hết sức hợp tác với Hội đồng;
•    Và được đánh giá theo cơ chế Đánh giá Định kỳ Toàn cầu trong nhiệm kỳ thành viên.

Khi quyết định trở thành thành viên của Hội đồng Nhân Quyền, Việt Nam đã chứng tỏ được mong muốn tham gia xây dựng chương trình nghị sự toàn cầu về nhân quyền, thành lập thể chế và các quy trình và đồng thời góp phần hướng tới đảm bảo nhân quyền và đảm bảo một thế giới hòa bình, thịnh vượng và bình đẳng cho tất cả mọi người. Liên Hợp quốc hoan nghênh những nỗ lực này. 

Hội thảo ngày hôm nay là một phần trong một dự án của MOFA do UNDP hỗ trợ để khuyến khích “Nâng cao Năng lực Thực hiện các Hiệp ước Quốc tế về Nhân Quyền ở Việt Nam”. Mục đích của hội thảo nhằm giúp các quan chức Việt Nam làm quen với lịch sử và và cơ chế hoạt động của Hội đồng Nhân Quyền và học hỏi kinh nghiệm thực tiễn của các cựu thành viên cũng như các thành viên đương thời của Hội đồng Nhân Quyền bao gồm Thái Lan và Đức. Năm nay, đây là hội thảo lần thứ tư về nhân quyền được tổ chức trong khuôn khổ các dự án nhân quyền của MOFA và UNDP. Các hội thảo trước đây đã xem xét các cơ chế nhân quyền quốc gia và khu vực, Hiệp ước Quốc tế về Quyền Chính trị và Dân sự và gần đây nhất là một hội thảo thảo luận về các hành động tiếp theo UPR.

Tôi rất vui mừng thấy các đại biểu đại diện cho Thái Lan và Đức cũng tham gia hội thảo này với chúng ta. Chúng ta mong chờ được nghe kinh nghiệm của họ. Cho phép tôi được cảm ơn đồng nghiệp của tôi Ông Eric Tistounet đến từ Văn phòng Cao ủy về Nhân Quyền  ở Geneva cũng có mặt ở đây với chúng ta ngày hôm nay để bày tỏ quan điểm của  OHCHR về Hội đồng. Cuối cùng, cho phép tôi được gửi lời cảm ơn tới nhóm công tác MOFA-UNDP đã tham gia tổ chức hội thảo này.

Tôi mong chờ cuộc đối thoại của chúng ta ngày hôm nay và Liên Hợp Quốc tiếp tục tham gia cùng Việt Nam trong lĩnh vực nhân quyền. 

Tôi xin kính chúc Quý vị sức khỏe, hạnh phúc và chúc cho hội thảo thành công tốt đẹp. Xin cảm ơn Quý vị.