Diễn văn nhân Ngày Quốc tế Xóa Nghèo và Ngày Quốc gia Vì Người Nghèo

17 thg 10 2012

Diễn giả:     Bà Pratibha Mehta, Điều phối viên Thường trú của Liên Hợp quốc
Ngày:         Thứ tư, ngày 17 tháng 10 năm 2012
Thời gian:    9:30 – 10:00 sáng
Địa điểm:    Khách sạn Melia
Sự kiện:      Họp Báo MOLISA

Kính thưa Ông Nguyễn Trọng Đam, Thứ trưởng - Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội;
Kính thưa Ông Son Phước Hoan, Phó Chủ nhiệm - Ủy ban các Vấn đề Dân tộc Thiểu số;
Kính thưa đại diện các cơ quan Thông tấn báo chí;

Vượt qua tình trạng đói nghèo cùng cực là tâm điểm của Ngày Quốc tế Xóa Nghèo năm nay. Ngày Quốc tế Xóa nghèo được kỷ niệm vào ngày17 vào tháng 10 hàng năm đã được Liên Hợp Quốc công nhận gần hai mươi năm nay.

Ngày Quốc tế Xóa nghèo là dịp để tất cả những người cống hiến cho sự nghiệp vượt khó trong suốt một năm trời và những người hàng ngày phải sống trong cảnh nghèo hội ngộ.

Ngày Quốc tế Xóa nghèo cũng được Việt Nam công nhận là Ngày Quốc gia vì người Nghèo để chúng ta chia sẻ kinh nghiệm và ghi nhận những hành động, cả hành động cá nhân lẫn hành động tập thể, trong cuộc chiến chống lại cái nghèo.

Việt Nam là một trong số ít các nước đã đạt được tiến bộ to lớn hướng tới hoàn thành các Mục tiêu Phát triển Thiên niên kỷ (MDGs). Tiến bộ này đã được cộng đồng quốc tế công nhận tại Hội nghị Thượng đỉnh Toàn cầu năm 2010 về MDGs khi Việt Nam đứng thứ sáu cả về kết quả tương đối lẫn kết quả tuyệt đối.

Đặc biệt, Việt Nam đã đạt được những thành quả to lớn trong lĩnh vực giảm nghèo. Từ tỷ lệ nghèo là 58,1 phần trăm năm 1993, Việt Nam đã giảm nghèo rất thành công xuống tỷ lệ ước tính là 14,5 phần trăm năm 2008. Tiến bộ đạt được trong giảm tỷ lệ suy dinh dưỡng cũng hết sức quan trọng, giảm từ 41 phần trăm xuống còn 11,7 phần trăm năm 2011.

Một trong những chìa khóa dẫn tới thành công của Việt Nam là công cuộc cải cách ruộng đất được đưa ra cùng chính sách Đổi Mới, giúp người nông dân được tự do hơn rất nhiều trong việc lựa chọn cách họ sử dụng tài sản có ý nghĩa hết sức quan trọng này và kinh nghiệm của Việt Nam trong lĩnh vực này đã được các nước đang phát triển nhìn nhận xứng đáng.  

Tuy nhiên, tốc độ giảm nghèo giữa các vùng miền và các nhóm dân cư không đồng đều. Tỷ lệ nghèo ở một số nơi vẫn còn cao và nghèo kinh niên vẫn đeo bám dai dẳng, nhất là ở các dân tộc thiểu số và các cộng đồng nghèo nhất ở các khu vực miền núi và ven biển. Tiến độ hướng tới hoàn thành nhiều chỉ tiêu của các MDG khác ở các nhóm dân tộc thiểu số cũng chậm hơn nhiều so với mức trung bình trên cả nước và khoảng cách giàu nghèo giữa các hộ gia đình và các cộng đồng ngày càng lớn.

Một bộ phận lớn dân cư vẫn sống mấp mé chuẩn nghèo. Bất kỳ một sự xáo trộn nào, dù đó là thiên tai hay một sự kiện liên quan đến kinh tế hay sức khỏe đều có thể đẩy họ rơi vào tình trạng tái nghèo. Trẻ em, phụ nữ và người di cư không đăng ký cũng như những đối tượng cận nghèo sống trong các khu vực chịu thiệt thòi là những người có nguy cơ cao hơn rất nhiều rơi vào tình trạng tái nghèo hoặc đã nghèo lại càng nghèo hơn.  
  
Khi Việt Nam trở thành nước Thu nhập Trung bình ở mức thấp thì nhiệm vụ xóa nghèo càng trở nên phức tạp hơn. Trong tình hình phát triển hiện nay với đặc điểm là công nghiệp hóa và đô thị hóa nhanh, bất ổn kinh tế trong nước và toàn cầu cũng như có nhiều ảnh hưởng tiêu cực của biến đổi khí hậu đòi hỏi có nhiều chính sách khác nhau.

Trong những năm tới, để vượt qua được các thách thức trong giảm nghèo sẽ đòi hỏi có những cách tiếp cận đa ngành và được xây dựng riêng cho Việt Nam, nơi nghèo được coi là một hiện tượng đa chiều chứ không đơn thuần chỉ là nghèo về tiền.

Nghị quyết 80 của Chính phủ và Chương trình Mục tiêu Quốc gia Giảm Nghèo Bền vững với mục tiêu giảm nghèo 4% ở các xã huyện miền núi và dân tộc thiểu số nghèo nhất là những bước đi đúng hướng để giải quyết tình trạng nghèo kinh niên.

Tăng trưởng toàn diện và bền vững hơn sẽ tạo ra nhiều việc làm hơn cho thanh niên và nông dân thiếu việc làm, bảo trợ xã hội cho các nhóm dễ bị tổn thương và có các dịch vụ xã hội chất lượng tốt hơn là chìa khóa dẫn tới kết quả bền vững trong giảm nghèo ở Việt Nam cũng như ở nhiều nước đang phát triển khác.    

Nhân ngày Quốc tế Xóa nghèo, khi chúng ta hướng tới thời hạn hoàn thành các MDG vào năm 2015, chúng ta phải phối hợp hành động để giải quyết thách thức gồm ba phần: đó là những bộ phận còn nghèo kinh niên, chênh lệch và bất bình đẳng giữa các vùng miền và các hình thức nghèo mới xuất hiện như nghèo thành thị. Để làm được việc đó, chúng ta phải luôn ghi nhớ các thách thức tồn tại hàng ngày của những đối tượng cận nghèo hàng ngày có nguy cơ tái nghèo và tạo cơ hội cho thanh niên thất nghiệp và thiếu việc làm – những người sẽ quyết định tương lai đất nước chúng ta.

Mặc dù vẫn còn ba năm nữa mới tới thời hạn phải hoàn thành, song thảo luận xem chương trình phát triển toàn cầu sau năm 2015 sẽ như thế nào đã bắt đầu được thực hiện và nhân dân thế giới đang chờ đợi LHQ hành động. 

Để giúp xác định chương trình phát triển mới, LHQ đã tổ chức các buổi tham vấn công khai cho tất cả mọi người để lắng nghe tiếng nói của người dân có mức thu nhập khác nhau, cả nam lẫn nữ và các nhóm tuổi khác nhau. Việt Nam là một trong 50 nước trên thế giới được chọn thực hiện các buổi tham vấn rộng khắp trên phạm vi toàn quốc. Điều này sẽ tạo cơ hội tuyệt vời cho Việt Nam để phản ánh những tiến bộ đã đạt được trong việc thực hiệncác MDGs và hướng tới xem Việt Nam cũng như toàn cầu cần làm gì để đảm bảo mọi người dân đều được hưởng một cuộc sống thịnh vượng, công bằng, tự do và được trân trọng. 

LHQ mong muốn Việt Nam sẽ tích cực hợp tác để đảm bảo các buổi tham vấn trên phạm vi toàn quốc này sẽ ghi lại được tiếng nói của nhiều nhóm người dân khác nhau trên toàn quốc. Cùng với nhân dân toàn thế giới, chúng ta có thể xác định được các hành động cụ thể cần thực hiện để vượt qua các thách thức phát triển mới trước mắt và có được “Tương lai mà Chúng ta Mong muốn”.

Như Tổng Thư ký LHQ đã phát biểu trong thông điệp nhân Ngày Quốc tếXóa Nghèo và tôi xin trích dẫn:
“Chúng ta kỷ niệm Ngày Quốc tế Xóa Nghèo năm nay vào đúng thời điểm nhiều nước đang gặp khó khăn về kinh tế. Khi các chính phủ phải hết sức nỗ lực để cân đối ngân sách thì việc hỗ trợ tài chính cho các biện pháp chống nghèo lại gặp khó khăn. Tuy nhiên, đây chính là thời điểm cần hỗ trợ cho người nghèo để họ tiếp cận được với các dịch vụ xã hội, đảm bảo thu nhập, có công việc tốt và được bảo trợ xã hội. Chỉ đến khi đó, chúng ta mới xây dựng được những xã hội vững mạnh hơn và thịnh vượng hơn màkhông phải áp dụng tới biện pháp cân đối ngân sách không có lợi cho người nghèo.”

“Nhân Ngày Quốc tế Xóa Nghèo, chúng ta hãy đầu tư cho tương lai chung của chúng ta bằng cách giúp người nghèo thoát nghèo để họ có thể giúp chúng ta thay đổi thế giới.”

Xin cảm ơn!