Bắt đầu đếm ngược! Chỉ còn 500 ngày nữa là đến thời hạn hoàn thành Mục tiêu thiên niên kỷ.

18 thg 8 2014

imagePhoto: @ Shutterstock/ UNDP Viet Nam

Tuyên bố của LHQ ở Việt Nam, bà Pratibha Mehta, Điều phối viên thường trú

Tính đến hôm nay, còn 500 ngày nữa là đến thời hạn hoàn thành Mục tiêu thiên niên kỷ.

Theo Tổng Thư Ký LHQ Ban Ki Moon: “Hiện nay đang có nhiều cuộc chiến tranh diễn ra trên thế giới – bất ổn về chính trị, những cuộc đổ máu, tình trạng khẩn cấp về y tế và những vi phạm nghiêm trọng về nhân quyền. Song vẫn còn bùng cháy hy vọng – đó là tiến bộ đáng khích lệ trong chiến dịch toàn cầu nhằm cải thiện cuộc sống của những người nghèo nhất trên thế giới thông qua việc thực hiện Mục Tiêu Thiên Niên Kỷ”.

Vào năm 2000, Việt Nam, cũng như các nước khác trên toàn thế giới, đã thông qua tám Mục Tiêu Thiên Niên Kỷ trong một lộ trình 15 năm chống lại nghèo đói và bệnh tật, bảo vệ môi trường và tăng cường giáo dục, y tế cơ bản và nâng cao vị thế phụ nữ.

Tuần này đánh dấu một cột mốc quan trọng trong lộ trình này: chúng ta chỉ còn 500 ngày nữa là đến thời hạn hoàn thành Mục tiêu thiên niên kỷ.

Tính theo bất kỳ tiêu chuẩn nào thì tiến bộ của Việt Nam ở cấp quốc gia đều rất ấn tượng. Trong hai thập kỷ qua, hơn 30 triệu người đã thoát khỏi nghèo đói. Số học sinh nữ và học sinh nam trong các trường nay đã tương đương. Tỉ lệ bà mẹ sống sót khi sinh tăng lên đáng kể và trẻ em sống khỏe mạnh hơn. Phụ nữ chiếm hơn một nửa số người trong lực lượng lao động, đồng thời môi trường và thương mại tiếp tục được cải thiện.

Tuy đạt được tiến bộ đáng kể, Việt Nam vẫn còn nhiều việc phải làm.

Chẳng hạn Việt Nam còn phải đối phó với nhiều khó khăn trong việc kiểm soát HIV/AIDS đặc biệt ở khu vực vùng sâu, vùng xa và khu vực miền núi. Theo báo cáo quốc gia về tiến độ thực hiện Mục tiêu thiên niên kỷ, tỷ lệ lây truyền HIV qua đường tình dục tăng cao, ở mức 45,3% trong 6 tháng đầu năm 2013. Việc tiếp cận của người nhiễm HIV đến các biện pháp can thiệp còn nhiều hạn chế. Số cơ sở điều trị đáp ứng tiêu chuẩn của Bộ Y tế còn thấp, dưới 50%.

Việt Nam cũng cần đẩy nhanh tiến độ thực hiện để có thể đạt được Mục tiêu 7 về bền vững môi trường, bao gồm sự tiếp cận với nược sạch và vệ sinh môi trường ở nông thôn. Nhiều vấn đề môi trường ngày càng trở nên nghiêm trọng do áp lực phát triển kinh tế và biến đổi khí hậu như sự gia tăng các vụ xâm hại môi trường, diện tích rừng khai thác tăng mạnh, tài nguyên thiên nhiên ngày càng cạn kiệt. Trong khi đó, hệ thống pháp luật về môi trường chưa theo kịp sự thay đổi nhanh chóng của kinh tế xã hội. Đầu tư của Nhà nước cho môi trường còn thiếu hụt so với yêu cầu.

Để hội nhập phát triển tốt hơn nữa, Việt Nam cần chú ý quản lý nợ công một cách chặt chẽ hơn và quản lý nguồn vốn nước ngoài hiệu quả hơn cùng với cải cách thể chế mạnh mẽ hơn nữa.

Cần hành động để đảm bảo tiến độ thực hiện đồng đều giữa các tỉnh và các cộng đồng. Mặc dù Việt Nam đã đạt được những thành tích đáng kể trong việc thực hiện Mục tiêu thiên niên kỷ ở cấp quốc gia, vẫn còn tồn tại nghèo đói kinh niên và bất binh đẳng về cơ hội, đặc biệt ở các nhóm dân tộc thiểu số. Các hình thức nghèo đói mới và các nhóm dễ bị tổn thương khác đang xuất hiện, như nhóm người cao tuổi, trẻ em suy dinh dưỡng, phụ nữ làm chủ hộ và dân di cư không có đăng ký hộ khẩu.

Nguy cơ tái nghèo cao. Tính đa chiều của nghèo đói đang trở thành một thách thức ngày càng phức tạp đối với các nhà hoạch định chính sách.

Tôi đã đi đến các vùng miền ở Việt Nam và gặp những người bị tụt hậu, bao gồm thanh niên di cư đến các thành phố, phụ nữ cao tuổi ở nông thôn, phụ nữ góa chồng và các bà mẹ đơn thân. Sự tháo vát và lòng can đảm của họ khiến tôi vô cùng ngạc nhiên và khâm phục, nhưng vẫn còn quá nhiều người phải vật lộn với nghèo đói cùng cực và bất binh đẳng.

Đã đến lúc cần đẩy nhanh tiến độ thực hiện Mục tiêu Thiên niên kỷ

Cũng như ở các nơi khác trên thế giới, ở Việt Nam hành động trong bốn lĩnh vực sau sẽ giúp đẩy nhanh tiến độ:

Thứ nhất: tiếp tục tăng cường đầu tư chiến lược vào các lĩnh vực y tế, giáo dục, năng lượng và vệ sinh môi trường, đặc biệt tập trung vào nâng cao vị thế của phụ nữ và trẻ em gái để đảm bảo kết quả sâu rộng.

Thứ hai: tập trung vào các cộng đồng nghèo nhất và dễ bị tổn thương nhất và các nhóm đã cố gắng hết sức song vẫn đang gặp nhiều khó khăn trong quá trình phát triển.

Thứ ba: thực hiện cam kết về tài chính. Chúng ta đang trong thời kỳ ngân sách khó khăn. Nhưng không bao giờ được bù đắp thiếu hụt ngân sách bằng việc giảm ngân sách hỗ trợ những người yếu thế nhất trong xã hội.

Thứ tư: tăng cường hợp tác với những chính phủ, xã hội dân sự, khu vực tư nhân và các mạng lưới trên thế giới đã góp phần đưa Mục tiêu thiên niên kỷ trở thành cuộc tấn công chống nghèo đói trên toàn cầu thành công nhất trong lịch sử.

Như Tổng thư ký LHQ ông Ban Ki Moon đã nói:
“Thách thức đang làm thoái chí. Song chúng ta có nhiều công cụ hơn thời điểm chuyển giao thiên niên kỷ-  phạm vi áp dụng công nghệ ngày càng mở rộng, hiểu biết ngày càng tăng về các giải pháp khả thi và không khả thi. Hành động hôm nay sẽ cứu sống nhiều sinh mạng, xây dựng cơ sở vững chắc cho phát triển bền vững trong giai đoạn sau năm 2015 và giúp đặt nền móng hòa bình lâu dài và nhân phẩm.

Chúng ta còn 500 ngày đển đẩy nhanh tiến độ thực hiện Mục tiêu thiên niên kỷ. Hãy tận dụng từng ngày!